ΤΟ ΟΛΥΜΠΙΟΝ ΑΝΟΙΓΕΙ ΞΑΝΑ ΜΕ ΕΠΤΑ ΑΡΙΣΤΟΥΡΓΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΙΝΕΜΑ

 

Μία δράση της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου,

υπό την αιγίδα της Επιτροπής «Ελλάδα 2021»

 

Μεγάλος Χορηγός

Εθνικό Κέντρο Οπτικοακουστικών Μέσων και Επικοινωνίας – ΕΚΟΜΕ

 

Με τη χορηγία

του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου,

του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου

και του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

 

και με την υποστήριξη της Ταινιοθήκης της Ελλάδος

 

 

Χώρα, σε βλέπω: ο 20ός αιώνας του ελληνικού σινεμά. Το Ολύμπιον ανοίγει ξανά, με επτά αριστουργήματα του ελληνικού σινεμά, δωρεάν για το κοινό

 

Δέκα μήνες μετά την τελευταία προβολή, το σινεμά επιστρέφει στο σπίτι του: το Ολύμπιον ανοίγει ξανά στις 30 Σεπτεμβρίου 2021 και υποδέχεται με χαρά και συγκίνηση το σινεφίλ κοινό. Με μια δυναμική επιστροφή γιορτάζουμε το ελληνικό σινεμά και προβάλλουμε δωρεάν για το κοινό επτά ταινίες που άλλαξαν την ιστορία του από ισάριθμους σκηνοθέτες που αγαπήθηκαν από τους θεατές. Την αξέχαστη σατιρική κωμωδία Λούφα και Παραλλαγή του τολμηρού προβοκάτορα Νίκου Περάκη, τη δυστοπική περιπέτεια Πρωινή περίπολος του αιώνιου ρομαντικού Νίκου Νικολαΐδη, το άγνωστο διαμάντι Πρόσωπα λησμονημένα από τον πρωτοπόρο του ελληνικού κινηματογράφου Γιώργο Τζαβέλλα,  το απολαυστικό μιούζικαλ Κορίτσια για φίλημα από τον μαέστρο του είδους Γιάννη Δαλιανίδη, το άγνωστο στο κοινό αντιδικτατορικό φιλμ, Δοκιμή του Ζιλ Ντασέν, όπου εμφανίζονται ο Μίκης Θεοδωράκης και η Μελίνα Μερκούρη, Οι τεμπέληδες της εύφορης κοιλάδας με την αριστουργηματική αποδόμηση της αστικής τάξης από τον αξέχαστο Νίκο Παναγιωτόπουλο, και το αντισυμβατικό και ηλεκτρισμένο πορτρέτο της νέας γενιάς, Από την άκρη της πόλης, που καθιέρωσε τον Κωνσταντίνο Γιάνναρη ως έναν από τους κορυφαίους δημιουργούς του σύγχρονου ελληνικού σινεμά.

 

Οι ταινίες που θα προβληθούν εντάσσονται στη δράση «Χώρα σε βλέπω: Ο 20ός αιώνας του ελληνικού σινεμά», ένα πρόγραμμα διάσωσης, ψηφιοποίησης, προβολής και μελέτης ταινιών από την πλούσια κληρονομιά του ελληνικού κινηματογράφου του 20ού αιώνα, στο πλαίσιο της επετείου των 200 ετών από την Ελληνική Επανάσταση. Οι ταινίες του αφιερώματος μάς προσκαλούν σε ένα συναρπαστικό ταξίδι στον χωροχρόνο, όχι απλώς μιας εθνικής κινηματογραφίας, αλλά μιας ολόκληρης χώρας. Ένας (και πολλοί) αλλιώτικοι τρόποι να απαντήσει κανείς στο ερώτημα «τι είναι η πατρίδα μας;» – καθρεφτίζοντάς την στα έργα των ελλήνων δημιουργών.

 

Στη διάρκεια του αφιερώματος, από την Πέμπτη 30 Σεπτεμβρίου έως την Τετάρτη 6 Οκτωβρίου, οι ειδικές εκδόσεις του Φεστιβάλ για τον Κωνσταντίνο Γιάνναρη, τον Ζιλ Ντασέν και τον Νίκο Παναγιωτόπουλο θα είναι διαθέσιμες με έκπτωση 50% στο e-shop του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Επιπλέον, στην προβολή της ταινίας Από την άκρη της πόλης, την Τετάρτη 6 Οκτωβρίου, θα παρευρεθεί ο σκηνοθέτης Κωνσταντίνος Γιάνναρης, ο οποίος θα προλογίσει την ταινία στο κοινό. Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το υγειονομικό πρωτόκολλο που θα ισχύσει για την είσοδο των θεατών στο Ολύμπιον θα ανακοινωθούν στις αρχές της προσεχούς εβδομάδας.

 

 

Η είσοδος στις προβολές που ξεκινούν κάθε μέρα στις 21:00 θα είναι δωρεάν για τους θεατές, ενώ θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας.

 

Ακολουθεί αναλυτική παρουσίαση των επτά ταινιών που θα προβληθούν στο αφιέρωμα «Χώρα, σε βλέπω»:

 

Πέμπτη 30 Σεπτεμβρίου

Ώρα προβολής: 21:00

 

Λούφα και παραλλαγή

 

Σκηνοθεσία: Νίκος Περάκης | 1984 | 96´ | Παραγωγή: Συνεργασία ΕΠΕ (Stefi Film), Eλληνικό Kέντρο Kινηματογράφου, Σπέντζος Φιλμ, Νίκος Περάκης Filmproduktion | Σενάριο: Νίκος Περάκης | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Γιώργος Πανουσόπουλος | Μοντάζ: Γιώργος Τριανταφύλλου | Μουσική: Νίκος Μαμαγκάκης | Σκηνικά: Γιώργος Κολιοπάντος | Κοστούμια: Χάιντρυν Μπραντ (aka Χάιδω Περάκη) | Ήχος: Μαρίνος Αθανασόπουλος | Μακιγιάζ: Νίκη Ψιμούλη, Αμαρυλλίς Σινιόσογλου

 

Παίζουν οι: Τάνια Καψάλη, Ιφιγένεια Μακάτη, Ρόκι Τέιλορ, Δημήτρης Πουλικάκος, Αντώνης Μανιάτης, Νίκος Καλογερόπουλος, Γιώργος Κιμούλης, Τάκης Σπυριδάκης, Φώτης Πολυχρονόπουλος, Γιάννης Χατζηγιάννης, Πάρις Τσέλιος, Σταύρος Ξενίδης, Ανδρέας Φιλιππίδης, Χρήστος Βαλαβανίδης, Αντώνης Θεοδωρακόπουλος, Νίκος Τσαχιρίδης

 

Βραβεία / Διακρίσεις / Συμμετοχές σε Φεστιβάλ: Βραβεία Καλύτερης Ταινίας, Καλύτερου Σεναρίου, Καλύτερης Α´ Ανδρικής Ερμηνείας & Καλύτερου Μοντάζ, Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 1984. Επίσημο Διαγωνιστικό, Φεστιβάλ Βερολίνου 1985. Ειδική μνεία, Φεστιβάλ Βαλένθια 1985.

 

Στη διάρκεια της αναγκαστικής τους θητείας το 1967 και 1968, πριν και κατά τη στρατιωτική δικτατορία στην Ελλάδα, μια ομάδα στρατιωτών έχουν αποσπαστεί στην τότε νεοσύστατη τηλεόραση της ΥΕΝΕΔ. Έναν τηλεοπτικό σταθμό υπό τη διεύθυνση της Κινηματογραφικής Ένωσης του στρατού, που μέχρι τότε παρήγαγε μόνο προπαγανδιστικές ταινίες και επίκαιρα και είχε αναλάβει τη διασκέδαση του στρατεύματος. Η ταινία ακολουθεί τις κωμικοτραγικές καταστάσεις της καθημερινότητας των στρατιωτών, βγαλμένες μέσα από αυτοβιογραφικά επεισόδια, σε μια ιστορία μόνο κατά το 95% αληθινή (κι αυτό μόνο και μόνο επειδή η αλήθεια είναι ακόμα πιο παράλογη) που σχηματίζει την εικόνα μιας ολόκληρης εποχής.

 

Μέσα από μια συνθήκη καταπίεσης και ανελευθερίας, ο Νίκος Περάκης βουτά στα προσωπικά του βιώματα και στήνει μια σπαρταριστή σάτιρα όπου ο παραλογισμός καλύπτει την απόγνωση σε μια απολαυστικά δομημένη πολιτική φάρσα. Εμπνευσμένο από αληθινά πρόσωπα και γεγονότα της θητείας του σκηνοθέτη, και με αυθεντικότητα ως προς τη γλώσσα και το ύφος του υλικού εκείνης της εποχής, το φιλμ ζωντανεύει το ξεκίνημα της δικτατορίας μέσα από ένα πικρά κωμικό φίλτρο, και μια εντυπωσιακή άσκηση ισορροπίας τόνου και περιεχομένου. Παιγμένη από ένα χαρισματικό καστ, η κωμωδία του Περάκη σήμερα, δεν χάνει τίποτα από την αιχμή της, την ίδια στιγμή που παραμένει τέλειο δείγμα διασκεδαστικού σινεμά. Απόδειξη, εξάλλου, πως παρά τις μέτριες κριτικές, η ταινία αποτέλεσε την μεγαλύτερη κινηματογραφική επιτυχία των δεκαετιών 1980-90 και το 2016 η ψηφοφορία των αναγνωστών του περιοδικού ΑΘΗΝΟΡΑΜΑ της απένειμε τον τίτλο «Καλύτερη Ελληνική Ταινία 1976-2016».

 

Η ταινία θα προβληθεί σε ψηφιακή κόπια (DCP) με ελληνικούς υπότιτλους για Κ/κωφούς και βαρήκοους θεατές (CC).

 

Παρασκευή 1 Οκτωβρίου

Ώρα προβολής: 21:00

 

Πρωινή περίπολος

 

Σκηνοθεσία: Νίκος Νικολαΐδης | 1987 | 108´ | Παραγωγή: Νίκος Νικολαΐδης, ΕΚΚ, Μαρί-Λουίζ Βαρθολομαίου | Σενάριο: Νίκος Νικολαΐδης, με αποσπάσματα από έργα των Δάφνη ντι Μωριέ, Φίλιπ Κ. Ντικ, Ρέημοντ Τσάντλερ, Χέρμαν Ράουτσερ | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Ντίνος Κατσουρίδης | Μοντάζ: Ανδρέας Ανδρεαδάκης | Μουσική: Γιώργος Χατζηνάσιος | Σκηνικά - Κοστούμια: Μαρί-Λουίζ Βαρθολομαίου | Ήχος: Ηλίας Ιονέσκο, Σίβυλλα Κατσουρίδη

 

Παίζουν οι: Μισέλ Βάλεϊ, Τάκης Σπυριδάκης, Παναγιώτης Θανασούλης, Τάκης Λουκάτος, Ράνια Τριβέλα, Χάρης Μαύρος, Νίκος Χατζής, Λιάνα Χατζή, Βίκυ Καβούρη

 

Βραβεία / Διακρίσεις / Συμμετοχές σε Φεστιβάλ: Βραβείο Σκηνοθεσίας, Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 1987. Βραβείο Φωτογραφίας, Βραβείο Σκηνογραφίας & Βραβείο Τεχνικών Επιτεύξεων, Κρατικά Βραβεία Ποιότητας ΥΠ.ΠΟ. 1988. Επίσημη Συμμετοχή στα Φεστιβάλ: Μόντρεαλ 1987, Αβοριάζ 1988,  Σανρέμο 1988, Πορτό Φανταστίκ 1989, Κάιρο 1989, Τετουάν 1989.

 

Σε μια έρημη και κατεστραμμένη πόλη, μια γυναίκα βαδίζει ολομόναχη. Προσπαθεί να διασχίσει την απαγορευμένη ζώνη και να φτάσει στη θάλασσα. Παντού παραμονεύουν παγίδες και η Πρωινή Περίπολος την παρακολουθεί. Οι μηχανισμοί της πόλης λειτουργούν ανεξέλεγκτα. Ηλεκτρονικές φωνές καλούν τους ανύπαρκτους πολίτες να εγκαταλείψουν την πόλη. Ένας άντρας, από τους λίγους επιζώντες, που τώρα φρουρεί την πόλη, εμφανίζεται ξαφνικά κοντά της. Θα πλησιάσουν ο ένας τον άλλον, θα προσπαθήσουν να θυμηθούν το παρελθόν. Μια σχέση βίας και θανάτου, μια ιστορία αγάπης σ’ έναν αβάσταχτο κόσμο, τι νόημα μπορεί να έχει;

 

Συμπληρώνοντας το μετα-αποκαλυπτικό όραμα του Νίκου Νικολαΐδη για έναν πιθανό κόσμο του αύριο, η Πρωινή Περίπολος μάς ταξιδεύει σε μια ερειπωμένη Αθήνα όπου τα πάντα μοιάζουν στοιχειωμένα και οι άνθρωποι είναι σαν ηχώ πολιτισμών και σχέσεων ενός κάποιου παρελθόντος. Μέσα από τη χρήση λογοτεχνικών αποσπασμάτων (το συλλογικό μας πολιτιστικό παρελθόν) και κινούμενο σε ένα αποστομωτικά σκληρής ποίησης περιβάλλον, το φιλμ ζωντανεύει έναν εφιάλτη του χτες, του αύριο, του τώρα. Η φωτογραφία του Ντίνου Κατσουρίδη, η καλλιτεχνική διεύθυνση της Μαρί-Λουίζ Βαρθολομαίου, η μουσική του Γιώργου Χατζηνάσιου, συνθέτουν τις χροιές στο σκοτάδι του κινηματογραφικού σύμπαντος του Νίκου Νικολαΐδη. Σε μια θαυματουργή ταινία φτιαγμένη με λιγοστά μέσα στην Ελλάδα των 80s, αλλά της οποίας η επίδραση παραμένει ανυπολόγιστη.

 

Η ταινία θα προβληθεί σε νέα αποκατεστημένη ψηφιακή κόπια (DCP), που δημιουργήθηκε το 2020 από τους κληρονόμους του Νίκου Νικολαΐδη.

 

Σάββατο 2 Οκτωβρίου

Ώρα προβολής: 21:00

 

Πρόσωπα λησμονημένα

 

Σκηνοθεσία: Γιώργος Τζαβέλλας | 1946 | 86´ | Παραγωγή: Φίνος Φιλμ, Ωρίων | Σενάριο: Γιώργος Τζαβέλλας | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Πρόδρομος Μεραβίδης | Μοντάζ: Φιλοποιμήν Φίνος | Μουσική: Γιώργος Μαλλίδης | Ήχος: Φιλοποιμήν Φίνος | Μακιγιάζ: Σταύρος Κελεσίδης

 

Παίζουν οι: Στέλλα Γκρέκα, Αιμίλιος Βεάκης, Μιράντα Μυράτ, Γιώργος Παππάς, Ζινέτ Λακάζ, Λάμπρος Κωνσταντάρας, Αθανασία Μουστάκα, Δήμος Σταρένιος, Μαρίκα Φιλιππίδου, Τζόλυ Γαρμπή, Κούλης Στολίγκας, Νάσος Κεδράκας, Αλέκος Γκόνης, Γιώργος Κοκούλης, Σώτος Αρβάνης, Τάκης Σαλιάρης, Γ. Λόγγος

 

Ο Τόνι, ένας περιθωριακός άντρας του υποκόσμου, επιστρέφει στην Ελλάδα από την Αμερική ύστερα από χρόνια. Σε ένα καμπαρέ της Τρούμπας βρίσκει ξανά την παλιά του ερωμένη, την Μαρία, η οποία για χάρη του έχει εγκαταλείψει τον άντρα και την κόρη της κι έχει γίνει πόρνη. Η κόρη της, Άλκη, ετοιμάζεται τώρα να παντρευτεί τον Παύλο, έναν νεαρό πλούσιο άντρα. Έχει ζήσει τόσα χρόνια πιστεύοντας πως η μητέρα της έχει πεθάνει, τώρα όμως ο κόσμος της κινδυνεύει να γίνει κομμάτια. Κι αυτό γιατί ο Τόνι τηλεφωνεί στον πατέρα της Άλκης και του ζητά χρήματα, προκειμένου να μην αποκαλύψει σε εκείνη την αλήθεια για τη μητέρα της. Όμως η Μαρία θα κάνει τα πάντα για να προστατέψει την κόρη της και να μην αφήσει τα δικά της λάθη να καταστρέψουν την ευτυχία της.

 

Δυο χρόνια μετά τα σημαδιακά Χειροκροτήματα που αποτέλεσαν το ντεμπούτο του, ο σκηνοθέτης-ορόσημο του ελληνικού σινεμά Γιώργος Τζαβέλλας επιστρέφει διχάζοντας με τα Πρόσωπα Λησμονημένα, την πρώτη του συνεργασία με τον Φιλοποίμενα Φίνο. Με την ταινία για πολύ καιρό χαμένη και με τον ίδιο τον δημιουργό να την έχει αποκηρύξει κατά την κυκλοφορία (όταν και συνάντησε εμπορική αποτυχία), οι δεκαετίες που μεσολάβησαν την έχουν βοηθήσει να πάρει τη θέση της ως σημαντικό εκπρόσωπο του μεταπολεμικού σινεμά. Πολλά πρόσωπα της εποχής περνούν από την οθόνη (ο Λάμπρος Κωνσταντάρας είναι νέος εδώ), καθώς ο Τζαβέλλας μάς βυθίζει στον κόσμο ενός αγνού μελοδράματος γεμάτο αμαρτωλούς γκάνγκστερ και ξεπεσμένους αριστοκράτες. Με φόντο την αθηναϊκή εικονογραφία και με ήρωες στο έλεος της ηθικής και της μοίρας, ο σκηνοθέτης εμπνέεται από τη λαϊκή λογοτεχνία των επιφυλλίδων και κερδίζει την κριτική της εποχής που χαρακτηρίζει το έργο εφάμιλλο των σημαντικότερων σύγχρονών του παραγωγών σε διεθνές επίπεδο, και μάλιστα σε μια περίοδο που το ελληνικό σινεμά είναι ακόμα αποδεκατισμένο.

 

Η ταινία θα προβληθεί σε ψηφιακή κόπια (DCP) με ελληνικούς υπότιτλους για Κ/κωφούς και βαρήκοους θεατές (CC).

 

Κυριακή 3 Οκτωβρίου

Ώρα προβολής: 21:00

 

Κορίτσια για φίλημα

 

Σκηνοθεσία: Γιάννης Δαλιανίδης | 1965 | 104´ | Παραγωγή: Φίνος Φιλμ | Σενάριο: Γιάννης Δαλιανίδης | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Νίκος Καβουκίδης | Μοντάζ: Πέτρος Λύκας | Μουσική: Μίμης Πλέσσας | Σκηνικά: Μάρκος Ζέρβας | Κοστούμια: Α. Σταυροπούλου | Ήχος: Θανάσης Γεωργιάδης | Μακιγιάζ: Νίκος Ξεπαπαδάκος

 

Παίζουν οι: Ζωή Λάσκαρη, Ρένα Βλαχοπούλου, Μάρθα Καραγιάννη, Κώστας Βουτσάς, Ανδρέας Ντούζος, Χλόη Λιάσκου, Γιάννης Βογιατζής, Αλέκος Τζανετάκος, Γιώργος Γαβριηλίδης, Γιώργος Βρασιβανόπουλος, Άγγελος Μαυρόπουλος, Περικλής Χριστοφορίδης, Νίκος Παπαναστασίου, Ειρήνη Κουμαριανού, Μαρία Γκέκα, Κίτυ Ναυπλιώτου, Έλεν Ρωμανού, Μαρία Μαυριδόγλου, Αλέκα Χρηστίδη, Μάγδα Κιούρκου

 

Όταν μιλάμε για εμπορικό ελληνικό μιούζικαλ, λίγες ταινίες μπορούν να σταθούν δίπλα στην κλασική επιτυχία του Γιάννη Δαλιανίδη, με το απόλυτο all-star cast της εποχής. Πάνω σε μια κλασική δομή παρεξηγήσεων και πλαστοπροσωπίας, στήνεται ένα ξέφρενο θέαμα όπου χαρακτήρες και καταστάσεις μπλέκονται απολαυστικά εν μέσω μουσικής και κλασικών χορογραφιών, σε μια συνταγή τόσο ιδανικά εκτελεσμένη που δικαιολογημένα αποκτά μια σταθερή θέση στις επαναλήψεις και τις προτιμήσεις των θεατών διαμέσου των δεκαετιών της ελληνικής τηλεόρασης. Ιστορικής σημασίας, μιας και για πρώτη φορά έγχρωμη ελληνική ταινία γυρίζεται σε φορμά σινεμασκόπ, το φιλμ του Δαλιανίδη γίνεται εμπορικό φαινόμενο και στην εποχή της, κερδίζοντας τη μάχη των ταμείων ανάμεσα στις 93 ελληνικές ταινίες εκείνης της χρονιάς.

 

Στο φιλμ ακολουθούμε τη Ρένα, διευθύντρια τουριστικού γραφείου στη Νέα Υόρκη, που έρχεται για διακοπές στην Ελλάδα μαζί με την ανιψιά της, Τζένη. Ο αδελφός της Ρένας χρειάζεται χρήματα για μια δουλειά κι έτσι η Ρένα για να τον βοηθήσει ταξιδεύει στη Ρόδο για να συναντήσει τον επιχειρηματία Πέτρο Ράμογλου. Ο υιός Ράμογλου, ο Ανδρέας, κι ο φίλος του Κώστας ενδιαφέρονται να μπουν στο καλλιτεχνικό στερέωμα και ξετρελαίνονται με την Τζένη. Αποφασίζουν να τη διεκδικήσουν ακολουθώντας ένα παλαβό σχέδιο αλλαγής ρόλων: Ο Ανδρέας, παριστάνοντας τον φτωχό Κώστα, θα γοητεύσει την Τζένη, ενώ την ίδια στιγμή ο Κώστας παριστάνοντας τον πλούσιο Ανδρέα θα γνωρίσει την Έφη Ράμογλου που έφτασε στο νησί με τον πατέρα της. Αυτή η ανταλλαγή ρόλων θα δημιουργήσει ένα ντόμινο από μπελάδες και παρεξηγήσεις.

 

Η ταινία θα προβληθεί σε ψηφιακή κόπια (DCP) με ελληνικούς υπότιτλους για Κ/κωφούς και βαρήκοους θεατές (CC).

 

Δευτέρα 4 Οκτωβρίου

Ώρα προβολής: 21:00

 

Δοκιμή

 

Σκηνοθεσία: Ζιλ Ντασέν | 1974 | 88´ | Σενάριο: Ζιλ Ντασέν | Παραγωγή: Μελίνα Μερκούρη για τη Nike Films | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Άλαν Μέτζκερ | Μοντάζ: Σούζαν Μπάουμαν | Μουσική: Μίκης Θεοδωράκης και δύο τραγούδια του Γιάννη Μαρκόπουλου | Σκηνικά: Νταν Κουίν | Ήχος: Μπιλ Ντέιλι

 

Παίζουν οι: Μελίνα Μερκούρη, Μίκης Θεοδωράκης, Γιάννης Μαρκόπουλος, Ρένος Μάντης, Στάθης Γιαλελής, Ρόμπιν Γκούντμαν, Στιβ Ίνγουντ, Ολυμπία Δουκάκη,  Τζέρρυ Ζάφερ, Γιάννης Ιορδανίδης, Τζον Μοράτους, Δημήτρης Χατζής, Τζον Ράντολφ, Τζέρολντ Ζίμαν, Λούις Ζόρικ, Σάλεμ Λούντβιχ, Στιβ Καρπ, Λου Τιάνο, Τομ Ηλιόπουλος, Φίλις Μακμπράιντ, Αριστείδης Φίλιπ Ντιβάλ, Στίβεν Ντιακρούσι, Γιώργος Πανουσόπουλος, Μάικλ Χάρντσταρκ, Μάικλ Μάλινς, Σάρα Κάνινγκχαμ, Τζέιμς Δούκας, Κρέγκ Αντονάτσι, Έλενα Κάραμ, Μπρέντα Κάριν, Βέρα Λόκγουντ, Τομ Όλντριτζ, Ζιλ Ντασέν. Ειδική συμμετοχή:  Άρθουρ Μίλερ, Λόρενς Ολίβιε, Λίλιαν Χέλμαν, Μαξιμίλιαν Σελ, Ρεξ Ριντ

 

Καθώς η αντίσταση κατά της Χούντας κορυφωνόταν, ο Ζιλ Ντασέν μαζί με τη Μελίνα Μερκούρη σε εξορία από την Ελλάδα συνέχιζαν την επί σειρά ετών αντιδικτατορική τους εκστρατεία σε Ευρώπη και Αμερική. Το 1974, ο Ντασέν δημιούργησε αυτό το θαρραλέα αταξινόμητο φιλμικό δοκίμιο πάνω στις λαϊκές εξεγέρσεις, παρουσιάζοντας τις πρόβες και τα γυρίσματα μιας ταινίας που είχε ως θέμα τα γεγονότα του Πολυτεχνείου το 1973 καθώς και τα βασανιστήρια των αντιχουντικών.

 

Ο Ντασέν συνδυάζει ντοκουμέντο, αναπαράσταση, μπρεχτικές δομές, πρόζα, μουσική και τις δικές του σκέψεις και εμπειρίες, δημιουργώντας ένα φιλμ γεμάτο ενέργεια, πόνο αλλά και ελπίδα. Ο Θεοδωράκης και ο Μαρκόπουλος εκτελούν ζωντανά τα τραγούδια τους, η Μελίνα Μερκούρη τραγουδάει το Με το Λύχνο του Άστρου από το Άξιον Εστί, ενώ προσωπικότητες διαβάζουν ποιήματα, γράμματα φυλακισμένων και άλλα ντοκουμέντα της εποχής, καθώς παρεμβάλλονται κινηματογραφημένα επίκαιρα και μαρτυρίες. Η Δοκιμή ολοκληρώθηκε με την πτώση της Χούντας και δεν κυκλοφόρησε ποτέ εμπορικά, παραμένοντας στη θέασή της ένα καλλιτεχνικό και πολιτικό αίνιγμα.

 

Η ταινία είναι στα αγγλικά και θα προβληθεί σε νέα αποκατεστημένη ψηφιακή κόπια (DCP), που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της Δράσης, με ελληνικούς υπότιτλους.

 

Τρίτη 5 Οκτωβρίου

Ώρα προβολής: 21:00

 

Οι τεμπέληδες της εύφορης κοιλάδας

 

Σκηνοθεσία: Νίκος Παναγιωτόπουλος | 1978 | 117´ | Παραγωγή: Alix Film Productions Ltd | Σενάριο: Νίκος Παναγιωτόπουλος (από το μυθιστόρημα τού Αλμπέρ Κοσερί) | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Ανδρέας Μπέλλης | Μοντάζ: Γιώργος Τριανταφύλλου | Μουσική: Γκούσταβ Μάλερ (επιλογή από το έργο του) | Σκηνικά: Διονύσης Φωτόπουλος | Κοστούμια: Διονύσης Φωτόπουλος | Ήχος: Νίκος Αχλάδης | Μακιγιάζ: Φανή Αλεξάκη

 

Παίζουν οι: Όλγα Καρλάτου, Γιώργος Διαλεγμένος, Νικήτας Τσακίρογλου, Δημήτρης Πουλικάκος, Βασίλης Διαμαντόπουλος, Κώστας Σφήκας, Ήβη Μαυρίδη, Θανάσης Κονιάρης

 

Βραβεία / Διακρίσεις / Συμμετοχές σε Φεστιβάλ: Χρυσό Βραβείο, Φεστιβάλ Λοκάρνο 1978. Β΄ Βραβείο Καλύτερης Ταινίας, Βραβείο Φωτογραφίας, Βραβείο Σκηνογραφία & Βραβείο Μοντάζ – ΠΕΚΚ, 19ο Φεστιβάλ Ελληνικού Κινηματογράφου 1978. Αργυρό Βραβείο, Φεστιβάλ Σικάγο 1978.

 

Έχοντας επιστρέψει στην Ελλάδα από το Παρίσι κι έχοντας πραγματοποιήσει λίγα χρόνια πριν το σκηνοθετικό του ντεμπούτο με τα Χρώματα της Ίριδας, ο Νίκος Παναγιωτόπουλος στη δεύτερη ταινία του αφήνει ήδη το στίγμα του στο εγχώριο κινηματογραφικό τοπίο με την πιο καθοριστική ίσως ταινία της φιλμογραφίας του. Ένας εύπορος μεγαλοαστός κι οι τρεις γιοι του βρίσκονται σε μια επιβλητική εξοχική έπαυλη όπου αρχίζουν να υποκύπτουν στη νωθρότητα, απαλλαγμένοι από την ανάγκη της οποιασδήποτε εργασίας. Η ακινησία γίνεται μεταδοτική και απλώνεται στον κόσμο τους σε σημείο ώστε πλέον να μοιάζουν με ζωντανούς νεκρούς. Βγαίνουν από τον λήθαργο μόνο για φαγητό και σεξ. Ένας γιος επιχειρεί να φύγει μαζί με την υπηρέτρια, όμως πριν απομακρυνθεί νιώθει την κούραση να καταλαμβάνει το κορμί του, πριν κοιμηθεί επί τόπου, στο σημείο όπου βρίσκεται. Ένας άλλος γιος κοιμάται αδιαλείπτως. Υπάρχει διέξοδος από την ηδονή της τεμπελιάς; Σε αυτόν τον κόσμο νοητικά γερασμένων, οκνηρών αρσενικών, μόνο η γυναίκα υπηρέτρια είναι που εκπροσωπεί μια θετική ενέργεια κίνησης, θέλησης. Ο Παναγιωτόπουλος, σε μια πρώιμη δουλειά του που ανθίζει στο πέρασμα του χρόνου, ολοκληρώνει μια σκοτεινή σάτιρα που κοιτά με οίκτο την αστική τάξη της εποχής εντοπίζοντας εκεί οκνηρία και παρακμή. Απόγονος ενός Μπουνιουέλ και προπομπός ενός ελληνικού σινεμά που έπεται, το φιλμ είναι αλληγορικό δίχως ποτέ να παγιδεύεται στον χρόνο (του), διατηρώντας τη σουρεαλιστική δύναμή του όσο και την ανάλαφρη διάστασή του, που το έχει μετατρέψει σε διαχρονικό classic αγαπημένο.

 

Η ταινία θα προβληθεί σε νέα αποκατεστημένη ψηφιακή κόπια (DCP), που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της Δράσης, με ελληνικούς υπότιτλους για Κ/κωφούς και βαρήκοους θεατές (CC).

 

Τετάρτη 6 Οκτωβρίου

Ώρα προβολής: 21:00 (παρουσία του σκηνοθέτη Κωνσταντίνου Γιάνναρη)

 

Από την άκρη της πόλης

 

Σκηνοθεσία: Κωνσταντίνος Γιάνναρης | 1998 | 90´ | Σενάριο: Κωνσταντίνος Γιάνναρης | Παραγωγοί: Αναστάσιος Βασιλείου, Διονύσης Σαμιώτης | Executive producer: Μαρία Πάουελ | Διεύθυνση Φωτογραφίας: Γιώργος Αργυροηλιόπουλος | Μοντάζ: Ιωάννα Σπηλιοπούλου | Μουσική: Άκης Δαούτης | Σκηνικά: Μιχάλης Σαμιώτης | Κοστούμια: Σάννυ Αλμπέρτη | Ήχος: Ντίνος Κίττου | Μακιγιάζ: Ελευθερία Ευθυμίου | Kομμώσεις: Χρόνης Τζήμος | Παραγωγή: Μύθος, Rosebud, Hot Shot Productions, Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου

 

Παίζουν οι: Στάθης Παπαδόπουλος, Δημήτρης Παπουλίδης, Θεοδώρα Τζήμου, Κώστας Κοτσιανίδης, Παναγιώτης Χαρτοματσίδης, Ανέστης Πολυχρονίδης, Νίκος Καμόντος, Στέλιος Τσεμπογλίδης, Γιώργος Μαυρίδης, Παναγιώτα Βλαχοσωτηρίου, Σύλβια Βενιζελέα, Αιμίλιος Χειλάκης, Βάσσιας Ελευθεριάδης,΄Εβρη Σωφρονιάδη, Γιάννης Κοντραφούρης, Τάσος Νούσιας

 

Βραβεία / Διακρίσεις /  Συμμετοχές σε Φεστιβάλ: Βραβείο Σκηνοθεσίας & 2ο Βραβείο Καλύτερης Ταινίας, Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 1998. Επίσημη Συμμετοχή, Πανόραμα Φεστιβάλ Βερολίνου 1999.

 

Η καθημερινότητα μιας μικρής παρέας Ρωσοπόντιων από το Μενίδι, από τις περιπέτειες στη γειτονιά ως τις μικροκλοπές και το ψωνιστήρι στην Ομόνοια. Ο Σάσα, ο Κοτσιάν κι ο Παναγιώτης είναι μετανάστες από το Καζακστάν που ζουν στο Μενίδι και θέλουν να κατακτήσουν τον κόσμο. Ήρθαν στην Ελλάδα πριν λίγα χρόνια και νιώθουν ακόμα αποκλεισμένοι στη νέα τους πατρίδα. Ο Σάσα βρίσκεται σε διαρκή σύγκρουση με τον πατέρα του και με μια δουλειά σε οικοδομή που μισεί. Ο Παναγιώτης φροντίζει μια πόρνη μέχρι ο νταβατζής της να βρει κάποιον να την πουλήσει, αλλά την ερωτεύεται. Καθώς ένας φίλος τους πεθαίνει από νοθευμένη ηρωίνη, οι οργισμένα αδιέξοδες διαδρομές όλων των ηρώων διασταυρώνονται με συνταρακτικά αποτελέσματα.

 

Ένα ηλεκτρισμένο πορτρέτο μιας περιπετειώδους εφηβείας αποκλεισμένης στο περιθώριο, για μια παρέα νέων που αποτολμούν την κατάκτηση της μεγάλης πόλης που απλώνεται μπροστά τους. Μια κατάκτηση που δεν θα είναι παρά το επόμενο απλώς βήμα προς την εκπλήρωση ενός ονείρου που μοιάζει πάντα φευγαλέο. Οι τρεις τους ξεκινούν με ορμή από την άκρη της πόλης, όμως η σύγκρουση είναι πάντα σαρωτική. Η ταινία που θεμελίωσε τον Κωνσταντίνο Γιάνναρη ως ένα νέο μεγάλο δημιουργό για το ελληνικό σινεμά λίγο πριν την αυγή του 21ου αιώνα και τον Δεκαπενταύγουστο.

 

Η ταινία θα προβληθεί σε νέα αποκατεστημένη ψηφιακή κόπια (DCP), που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της Δράσης, με ελληνικούς υπότιτλους για Κ/κωφούς και βαρήκοους θεατές (CC).

 

ΧΩΡΑ, ΣΕ ΒΛΕΠΩ – Ο ΕΙΚΟΣΤΟΣ ΑΙΩΝΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΙΝΕΜΑ / επιμέλεια δράσης (ΕΑΚ): Σύλλας Τζουμέρκας, Ελίνα Ψύκου / συνεπιμέλεια προγράμματος, επιμέλεια έκδοσης και εκπαιδευτικού υλικού: Αφροδίτη Νικολαΐδου, Δημήτρης Παπανικολάου / γενικός συντονισμός δράσης (ΕΑΚ): Φαίδρα Βόκαλη / επιμέλεια ψηφιοποίησης και αποκατάστασης: Γιάννης Βεσλεμές / εργαστήρια εικόνας: AN MAR FILM LAB, STEFILM, AUTHORWAVE / εργαστήριο ήχου: KVARYBOSOUND MFC / συντονισμός παραγωγής: Ιωάννα Ραμπαούνη / βοηθός συντονισμού: Βάιος Γαλάνης / νομική σύμβουλος: Μαρίνα Μαρκέλλου / γραφιστικά: Νίκος Πάστρας, TALC / υπεύθυνη επικοινωνίας: Νατάσσα Πανδή / social media manager: Δημήτρης Τσακαλέας / κείμενα ωρολογίου: Θοδωρής Δημητρόπουλος / συντονισμός φεστιβάλ: Σταύρος Μαρκουλάκης / συντονισμός έκδοσης: Ασπασία-Μαρία Αλεξίου / μεταφράσεις έκδοσης: Δέσποινα Παυλάκη / υποτιτλισμός & μεταφράσεις ταινιών: AUTHORWAVE / έξτρα μεταφράσεις ταινιών: ΝΕΑΝΙΚΟ ΠΛΑΝΟ, STORYTELLER 

 

 

 

ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 

Αθηνά - Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Δημιουργών Θεατρικών και Οπτικοακουστικών Έργων, Διόνυσος - Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Δικαιωμάτων Ελλήνων Ηθοποιών, Ίδρυμα Μελίνας Μερκούρη, Ισοκράτης - Οργανισμός Συλλογικής Διαχείρισης Πνευματικών Δικαιωμάτων, Μαρί-Λουίζ Νικολαΐδη, Συμεών Νικολαΐδης, Odeon, Πωλίνα Τζεϊράνη, Κρίστυ Τσερκετζή, Feelgood Entertainment, Finos Film

Γιορτάζουμε τις Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς

Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης συμμετέχει με χαρά στον εορτασμό των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2021, που φέτος έχουν θέμα «Κληρονομιά ανοιχτή σε όλους!», και προσκαλεί το κοινό σε τρεις ιδιαίτερες δράσεις:

 

·        Να επισκεφθεί με ελεύθερη είσοδο το Μουσείο Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, την Παρασκευή 24 Σεπτεμβρίου 2021 από τις 9 το πρωί μέχρι τις 8 το βράδυ, να περιηγηθεί στους χώρους του και να γνωρίσει τη μαγεία του ελληνικού σινεμά, ξεκινώντας από τις πρώτες αμήχανες προσπάθειες των αρχών του 20ού αιώνα και φτάνοντας μέχρι τις ταινίες που παίζονται σήμερα στις αίθουσες. 

 

·        Να δει την υπέροχη βραβευμένη ταινία Δεσμοί αίματος / Rams (Ισλανδία, 2015) του Γκρίμουρ Χακόναρσον σε μια ιδιαίτερη, open air προβολή το Σάββατο 25 Σεπτεμβρίου στις 20.00 στο Άλσος ΔΕΛΑΣΑΛ, που συνδιοργανώνουν η Εφορεία Αρχαιοτήτων Περιφέρειας Θεσσαλονίκης και ο Δήμος Νεάπολης-Συκεών. Η είσοδος είναι ελεύθερη, με κράτηση θέσης στο τηλ. 2313313125.

 

·        Να «ζήσει» τις μάχες του 1821, κατεβάζοντας την εφαρμογή e21 του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, που δημιουργήθηκε με αφορμή την επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση. Με τη βοήθεια της επαυξημένης πραγματικότητας (augmented reality), η διαδραστική εφαρμογή για κινητά τηλέφωνα και tablet e21, ζωντανεύει 24 πίνακες των λαϊκών ζωγράφων Παναγιώτη και Δημήτρη Ζωγράφου, τους οποίους παράγγειλε ο Στρατηγός Μακρυγιάννης.

Κατεβάστε την εφαρμογή:
Google Play: https://play.google.com/store/apps/details?id=gr.filmfestival.e21

Apple Store: https://apps.apple.com/gr/app/e21/id1563034517?l=el

Οι Εκκεντρικοί

 

Η παρουσία του Μαντς ή Μας Μίκελσεν αποτελεί από μόνη της ένα δέλεαρ για να βρεθούμε στον κινηματογράφο και να παρακολουθήσουμε την ταινία που συμμετέχει. Ειδικά αν σκεφτεί κανείς την τελευταία του μεγάλη επιτυχία, "Αnother Round", τότε η επιλογή των "Εκκεντρικών" του Άντερς Τόμας Γιένσεν (γνωστότερος ως σεναριογράφος, παρά ως σκηνοθέτης) ήταν μονόδρομος. Ταινία έναρξης στο Φεστιβάλ του Ρότερνταμ. Βεβαίως ο ελληνικός τίτλος φαντάζει θα έλεγα κάπως επιφανειακός, το "Riders of Justice" (Οι καβαλάρηδες της Δικαιοσύνης) με τη διττή του σημασία, κυριολεκτική και μεταφορική θεωρώ πως είναι πιο εύστοχος.

Μία ατυχής συγκυρία, ένα δυστύχημα που πυροδοτεί τις εξελίξεις. Η Ματίλντε μένει ορφανή. Ο Μάρκους μισθοφόρος στο Αφγανιστάν επιστρέφει εσπευσμένα στη βάση του μην έχοντας άλλη επιλογή. Ο Ότο ξετυλίγει τον μίτο κι είναι αποφασισμένος να αποδείξει πως είχαμε μία στοχευμένη επίθεση με φόντο ξεκαθάρισμα λογαριασμών μεταξύ τοπικών συμμοριών. Ακολουθεί ένας κύκλος αίματος που δε λέει να κλείσει και σε κάποιες στιγμές του μας ταξιδεύει στο σύμπαν του Ταραντίνο. Τέσσερις αταίριαστες φιγούρες συνεργάζονται με φόντο την "εκδίκηση". Αντισυμβατικοί ήρωες, losers της ζωής και μία αθώα ψυχή που παρακολουθεί τις εξελίξεις σχεδόν αποσβολωμένη. 

O μεγάλος πρωταγωνιστής κουβαλάει πάνω του, βαθιά μέσα του τα τραύματα της πορείας της ζωής του. Αρνείται οποιαδήποτε επαφή με ειδικούς ιατρούς και δυσκολεύεται τρομερά να προσεγγίσει την κόρη του. Δε φημίζεται για την υπομονή του και λύνει τις διαφορές του όπως μόνο ο ίδιος ξέρει. Νιώθει πως τα έχει χάσει όλα. Η πραγματικότητα όμως είναι εντελώς διαφορετική. Δεν έχει όμως τη δύναμη να αντικρίσει κατάματα. Μονάχα η ψυχρή ματιά ενός "φίλου" που έχει βιώσει την μέγιστη απώλεια μπορεί να του δείξει τον δρόμο και τη διέξοδο. Ο πατέρας άλλωστε έχει πάντα την ευθύνη απέναντι στα παιδιά του.

Όσο εξελίσσεται η πλοκή μπορεί η παρέα να κερδίζει τη συμπάθεια του θεατή, χάνει όμως το ηθικό της πλεονέκτημα. Η ένταση αυξάνεται και το τελευταίο μισάωρο είναι γεμάτο ανατροπές. Κατανοούμε πως από ένα σημείο και μετά δεν υπάρχει επιστροφή. Βλέπουμε επίσης την παγίδα του Διαδικτύου. Πόσο εύκολο είναι να "χακάρουμε", να "κλέψουμε" στοιχεία, να "παρακολουθήσουμε" αρκεί να βρεθούν τα κατάλληλα άτομα για τον κάθε ρόλο. Τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης" αφήνουν συνεχώς το στίγμα. Ο σκηνοθέτης ακροβατεί ανάμεσα στην μαύρη κωμωδία και το δράμα που έχει σαφή χροιά κι αφορά το σήμερα.

Αξίζει να σημειώσουμε πως η ταινία εισπρακτικά είχε πολύ μεγάλη επιτυχία στη Δανία. Ο Μίκελσεν είναι ανώτερος μεταξύ ίσων. Ο Nikolaj Lie Kaas σε έναν πολύ διαφορετικό ρόλο απ΄αυτόν που τον έχουμε συνηθίσει. Ο Jacob Lohmann που επίσης πρωταγωνίστησε στο "Shorta" που ήρθε στους Θερινούς στην αρχή του καλοκαιριού κι ο Roland Moller από το "Land of Mine". Ένα κράμα δυνατών προσωπικοτήτων που μέχρι τέλους αναζητούν λύτρωση της ψυχής και μία άτυπη δικαίωση. Παίρνουν τον νόμο στα χέρια τους κι η αστυνομία μοιάζει απούσα με καθυστερημένες επεμβάσεις.

Ακριβώς με το σχήμα του κύκλου μέσω ενός τραγουδιού ολοκληρώνεται ένα δίωρο φιλμ κλιμακούμενης έντασης. Τα ποδήλατο είναι πλέον στη θέση του. Είναι Χριστούγεννα, χιονίζει. Χαμόγελα και χαρά σχεδόν απ΄όλους. Οι πληγές κλείνουν κι ο χρόνος αποτελεί τον καλύτερο ιατρό. Οι άνθρωποι από τη φύση τους μοιάζουν να είναι καλοί. Θα μπορούσαμε να είχαμε αποφύγει κάποια από τα "λάθη" τελικά; Ο καθένας αποφασίζει και κρίνει. Μία από τις περιπέτειες του Φθινοπώρου που αξίζει να δείτε. 

Διαδοχή, μία δύσκολη κατάσταση

 Μετά από 16 χρόνια η Άνγκελα Μέρκελ αποχωρεί από την ηγεσία της Γερμανίας και ζητούμενο είναι ποιος θα είναι ο επόμενος καγκελάριος. H εκλογική μάχη της 26ης Σεπτεμβρίου έχει σημάνει συναγερμό και οι εξελίξεις αναμένονται με τεράστιο ενδιαφέρον στην ήπειρό μας κι όχι μόνο. Σε μία εποχή που η Ευρώπη μοιάζει να απομονώνεται ολοένα και περισσότερο, ειδικά μετά τη συμφωνία (AUKUS) μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών-Μεγάλης Βρετανίας και Αυστραλίας απέναντι στην Κίνα, ο επόμενος ηγέτης καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στη σταθερότητα, την ασφάλεια, την ισχυρή οικονομία, αλλά και το περιβάλλον, τις συνέπειες της πανδημίας και τους νέους.

Χθες είχαμε την τρίτη και τελευταία τηλεμαχία μεταξύ των τριών υποψηφίων για το χρίσμα. Στην Ελλάδα μπορεί να αποτελεί απαγορευμένη λέξη για τον νυν πρωθυπουργό και την παρούσα κυβέρνηση, ωστόσο στη Γερμανία υπήρξαν τρεις κατατοπιστικοί γύροι που φέρνουν φαβορί, σε συνδυασμό και με τις δημοσκοπήσεις, τον υποψήφιο των Σοσιαλδημοκρατών, Όλαφ Σολτς. Όλα δείχνουν πως πάμε για μία αλλαγή με τους Χριστιανοδημοκράτες να παραδίδουν σκυτάλη και τον 'Αρμιν Λάσετ (διάδοχο της Μέρκελ) να αποτελεί έναν μεταβατικό ηγέτη για την παράταξή του. Την ίδια ώρα η Μπέρμποκ φέρνει τους Πράσινους πολύ ψηλά, όμως έχει υποχωρήσει σταδιακά, καθώς κάποια στιγμή δινόταν ακόμα και φαβορί τη νίκη. Μπορούμε να μιλήσουμε για έναν προοδευτικό συνασπισμό;

Μεγάλη κουβέντα. Το 2017 η εξάμηνη καθυστέρηση στον σχηματισμό κυβέρνησης είχε μεγάλο αντίκτυπο τόσο για την Ευρώπη, όσο και για την πατρίδα μας την Ελλάδα. Τώρα το τελευταίο που θέλουμε μία ανάλογη αβεβαιότητα και καθυστέρηση. To SPD είναι το φαβορί όπως αναφέραμε και παραπάνω. Προφανώς στην κυβέρνηση θα μπουν κι οι Πράσινοι. Κόκκινο και Πράσινο επομένως. Πάμε να δούμε αν υπάρχουν περιθώρια για τρίτο πόλο; Η Αριστερά (Die Linke) πήρε ένα ποσοστό λίγο πάνω από 9% το 2017. Τώρα οι δημοσκοπήσεις τη δίνουν μεταξύ 6-8%. Υπάρχει λογική, καθώς είχαμε σαφή μετατόπιση προς τους Πράσινους. Η κλιματική αλλαγή κι οι καταστροφικές πλημμύρες δημιούργησαν ένα τεράστιο ρεύμα υπέρ τους. Πιθανός εταίρος μπορεί να είναι οι Φιλελεύθεροι (FDP) που μοιάζουν πιο ώριμοι απ΄ότι στο πρόσφατο παρελθόν.

Επομένως δεν αποκλείω τελικά μία ατζέντα που θα μοιάζει με αυτή του Τζο Μπάιντεν που εκ των πραγμάτων το εσωτερικό του κόμματός του (Σάντερς) τον "τραβάει" προς τα "αριστερά" (πάντα για τα δεδομένα των ΗΠΑ κι αντίστοιχα της Γερμανίας). Στο εσωτερικό ήδη προαναγγέλθηκε αύξηση του κατώτατου μισθού, ο Σολτς φαίνεται να υιοθετεί μία κοινωνική ατζέντα (υγεία, παιδεία), να αντιλαμβάνεται ότι κατά το διάστημα της υγειονομικής κρίσης οι ανισότητες έγιναν πιο ευκρινείς και να αφουγκράζεται τον σφυγμό της πλειοψηφίας. Δεν είναι τυχαίο πως στα ποιοτικά χαρακτηριστικά του αποδίδονται οι τίτλοι του πιο πειστικού και πιο καταρτισμένου, ενώ η Μπέρμποκ κερδίζει αντίστοιχα τον τίτλο της πιο συμπαθούς.

Στα αρνητικά αξίζει να σημειώσουμε την άνοδο της Ακροδεξιάς (υπολογίζεται ενδεχομένως ακόμα και στο 15%). Περιμένουμε επομένως με αγωνία να δούμε που θα φτάσει το AfD. Η συμμετοχή αναμένεται να είναι αυξημένη σε σύγκριση με προηγούμενες ομοσπονδιακές εκλογές. Οι νέοι θα είναι στις κάλπες. Αυτό είναι το μήνυμα που δίνουν σε κάθε ευκαιρία. Αυτή η επαγρύπνηση θεωρώ πως θα προκαλέσει αλυσιδωτές εξελίξεις, καθώς έπονται κι οι εκλογές στη Γαλλία την προσεχή Άνοιξη. Σε μία εποχή που οι αποστάσεις μοιάζουν να μεγαλώνουν, η Ευρώπη οφείλει να αποφασίσει προς τα ποια κατεύθυνση θα πορευτεί κι αν τελικά θα κατακερματιστεί.

Τηρουμένων των αναλογιών και δεδομένων των συνθηκών θεωρώ θετική εξέλιξη την πιθανή εκλογή του Σολτς και μία συνεργασία με τους Πράσινους δίχως να περιμένω θαύματα από την μία ημέρα στην άλλη και κοσμογονία. Η Σοσιαλδημοκρατία φαντάζει να επιστρέφει στην Ευρώπη. Οι Σκανδιναβικές χώρες έδειξαν τον δρόμο, οι δύο χώρες της Ιβηρικής (Ισπανία, Πορτογαλία) είναι επίσης στις ίδιες ράγες, ίσως ήρθε η στιγμή κι η μεγάλη δύναμη να ευθυγραμμιστεί με το ρεύμα της εποχής. Και ποιος ξέρει μπορεί να πλησιάζει κι η σειρά της ταλαιπωρημένης Ελλάδας;

πρώτη δημοσίευση parallaxi

Ο κανόνας του παιχνιδιού (1939): Το αριστούργημα του Ζαν Ρενουάρ εμπνέει το 62ο Φεστιβάλ

 

62o ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

4-14/11/2021

 

Ο κανόνας του παιχνιδιού (1939): Το αριστούργημα του Ζαν Ρενουάρ εμπνέει το 62^ο Φεστιβάλ

 

Ο κανόνας του παιχνιδιού (La Règle du Jeu, 1939) του Ζαν Ρενουάρ, από τις καλύτερες ταινίες όλων των εποχών, εμπνέει φέτος το 62^ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (4 - 14 Νοεμβρίου 2021). Με άξονα την ταινία, θα ξανασκεφτούμε τα κολοσσιαία θέματα που θέτει: πολιτικά, κοινωνικά, αισθητικά, κινηματογραφικά.

 

Ειδικότερα, η ταινία θα λειτουργήσει ως πυξίδα και πρώτη ύλη για την κεντρική, πρωτότυπη έκθεση της 62^ης διοργάνωσης, η οποία τα τελευταία τέσσερα χρόνια βασιζόταν στις ταινίες του Διεθνούς Διαγωνιστικού. Η έκθεση θα πραγματοποιηθεί σε συνδιοργάνωση με το MOMus-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών και θα εγκαινιαστεί στις 6 Νοεμβρίου στον πρώην Βρεφονηπιακό Σταθμό (Προβλήτα Α΄, Λιμάνι Θεσσαλονίκης). Δέκα εικαστικοί αντλούν ελεύθερη έμπνευση από την αλησμόνητη καυστική σάτιρα του Ζαν Ρενουάρ και φιλοτεχνούν ισάριθμα έργα, ενώ η ταινία θα προβληθεί και στην 62^η διοργάνωση.

 

«Αδιαπραγμάτευτα διαχρονικό, ιδίως στη μεταιχμιακή εποχή του σήμερα, όπου ετοιμαζόμαστε να υποδεχτούμε έναν μετα-κόσμο που βρίσκεται στα σπάργανα, το διαμάντι του Ζαν Ρενουάρ μάς προετοιμάζει για την αναγκαία και αναπόφευκτη μετάβαση σε μία νέα εποχή. Μια ταινία που μάς υπενθυμίζει πόσο γρήγορα μπορούν να αλλάξουν από στιγμή σε στιγμή οι κανόνες του παιχνιδιού και πόσο σημαντικό είναι να τους ορίσουμε και πάλι από την αρχή», σημειώνει ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Ορέστης Ανδρεαδάκης.

 

Ο κανόνας του παιχνιδιού, μια ταινία-ορόσημο για το παγκόσμιο σινεμά, που έχει προβληθεί λιγότερες φορές σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ταινίες που άλλαξαν τον ρου της κινηματογραφικής ιστορίας, βγαίνει στις αίθουσες ακριβώς πριν το ξέσπασμα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και προκαλεί σάλο, καθώς μοιάζει να προφητεύει τον όλεθρο που ετοιμάζεται να πλήξει την Ευρώπη και ολόκληρο τον πλανήτη. Ο Ρενουάρ, ο οποίος βρισκόταν στο απόγειο της καριέρας του εκείνη την περίοδο, δεν διστάζει να απεικονίσει με τον πλέον γλαφυρό τρόπο τον ξεπεσμό και την ηθική χρεοκοπία όλων των κοινωνικών τάξεων, προαναγγέλλοντας την επώδυνη ανατολή μιας νέας εποχής. Η γαλλική κοινωνία, αδυνατώντας να αντικρίσει το παραμορφωμένο της είδωλο στον καθρέφτη, επιλέγει να στρέψει το βλέμμα αλλού: η ταινία πετσοκόβεται από τα 113 στα 85 λεπτά, σημειώνει παταγώδη εισπρακτική αποτυχία και καταλήγει να απαγορευτεί από τη γαλλική κυβέρνηση, με τη δικαιολογία ότι «ασκεί ανεπιθύμητη επιρροή στη νεολαία της χώρας».

 

Δύο χρόνια πριν τον Πολίτη Κέιν (1941) του Όρσον Γουέλς, ο Ρενουάρ προβαίνει σε αδιανόητες σκηνοθετικές καινοτομίες. Με κάμερα αεικίνητη και φρενήρες μοντάζ, τεμαχίζει το κάδρο, διαστέλλει τον φιλμικό χωροχρόνο και πλάθει ένα δαιδαλώδες ψηφιδωτό από χαρακτήρες, καταστάσεις και συγκυρίες, ισορροπώντας ανάμεσα στο ιλαρό και στο τραγικό.

 

Το Φεστιβάλ συνεχίζει να προτείνει έναν ανατρεπτικό τρόπο προσέγγισης του σινεμά και συνδιαλλαγής του με τις άλλες μορφές τέχνης. Η ταινία αποτελεί πηγή έμπνευσης για δέκα εικαστικούς, οι οποίοι δημιουργούν ένα πρωτότυπο έργο. Οι καλλιτέχνες που συμμετέχουν στην έκθεση είναι οι:

Μαρίνα Βελησιώτη

Νικόλας Βεντουράκης

Ξένια Βήτου

Κυριακή Γόνη

Στάθης-Αλέξανδρος Ζούλιας

Αλέξανδρος Μαγκανιώτης

Σοφία Στέβη

Διαμαντής Σωτηρόπουλος

Δημήτρης Τατάρης

Ντορέιτα Τζόγκου

Μετά την ολοκλήρωσή της στη Θεσσαλονίκη, η έκθεση θα φιλοξενηθεί και στην Αθήνα στο The Project Gallery (Νορμανού 3, Μοναστηράκι). Τα εγκαίνια της έκθεσης στην Αθήνα θα πραγματοποιηθούν στις 17 Δεκεμβρίου.

Los Buenos Antifascistas

 

H γνωριμία μου με το έργο του Γιάννη Παντελάκη έγινε με το βιβλίο του "Η χαμένη τιμή της δημοσιογραφίας". Τρία χρόνια μετά έρχεται και πάλι από τις Εκδόσεις Θεμέλιο το "Los Buenos Antifascistas". Πρόσφατα μάλιστα κυκλοφόρησε η δεύτερη έκδοση, καθώς ο κόσμος το αγκάλιασε από τον Μάιο που κυκλοφόρησε. Ένα έργο που φωτίζει μία ιστορία που ειδικά στην Ελλάδα αρκετοί θέλουν να ξεχαστεί. Η μεγαλύτερη "συνωμοσία" διεθνισμού κι αλληλεγγύης πριν η Ισπανία πέσει στα χέρια των εθνικιστών του Φράνκο. Ένα σταυροδρόμι, ένα προοίμιο του Β΄Παγκοσμίου Πολέμου που ακολούθησε χρονικά.

Όχημα για την αφήγηση γίνεται η Αναστασία Τσάκος Μορατάγια. Ο πατέρας της ήταν ένας από τους Έλληνες που βρέθηκαν στο πεδίο της μάχης. Το ταξίδι ξεκινάει από το Αλμπαθέτε της Ιβηρικής. Εκεί θα βρεθούν αυθόρμητα άνθρωποι απ΄όλη τη γη. Υπολογίζεται πως περίπου 400 Έλληνες και Κύπριοι (παράθεμα σχεδόν για τον καθένα ξεχωριστά στο τέλος) βρέθηκαν στο πλευρό των Δημοκρατικών πολιτών. Εκατό απ΄αυτούς έχασαν τη ζωή τους. Κάποιοι επέστρεψαν στην πατρίδα και φυλακίστηκαν από το καθεστώς Μεταξά. Ένας καθολικός αγώνας κυνηγών μίας ουτοπίας γεμάτος προσωπικές υπερβάσεις.

Άνθρωποι που θεώρησαν υπέρτατο χρέος να αντισταθούν σε εκείνο το κομβικό σημείο. "Αγωνιζόμαστε για να ελευθερώσουμε την Μαδρίτη ως το πρώτο βήμα για την απελευθέρωση της Ισπανίας. Αγωνιζόμαστε για την απελευθέρωση της Ισπανίας ως το πρώτο βήμα προς την απελευθέρωση του κόσμου από τον φασισμό". Κοινή τους συνισταμένη η αντιφασιστική τους ταυτότητα. Μέλη κομμουνιστικών κομμάτων, αναρχικοί, μέλη του αντισταλινικού POUM, απλοί "στρατιώτες" δίχως εμπειρία. "Διότι αν κερδίσει ο φασισμός στην Ισπανία, αύριο θα περάσει στη χώρα μου και το σπίτι μου θα καταστραφεί". Ο ορισμός του διεθνισμού και της ανιδιοτέλειας. 

"Oι καλοί αντιφασίστες" όπως έγραφε ο σπουδαίος Έρνεστ Χεμινγουέι. Η ανάγνωση του παρόντος βιβλίου αποτελεί ενός είδους "ιεροτελεστία". Φόρος τιμής και σεβασμός σε ανθρώπους που αποφάσισαν πως καμία υπόθεση δεν είναι χαμένη παρά μόνο αυτή που εγκατέλειψες. Μαθαίνουμε λεπτομέρειες από το αρχείο των "Διεθνών Ταξιαρχιών" που πιθανώς θα έμεναν θαμμένες για πάντα στο χρονοντούλαπο της ιστορίας. Ποιος ήταν ο ρόλος του Κ.Βιδάλη δημοσιογράφου του Ριζοσπάστη, πως ο Ν.Καζαντζάκης ως απεσταλμένος της Καθημερινής έπλεκε το εγκώμιο του Φράνκο. Αρκετοί θα αναρωτιέστε όμως τι αξία μπορεί να έχει ένα τέτοιο βιβλίο στην εποχή μας;

Η Ελλάδα έχει ένα βαθιά ενοχικό παρελθόν που στοιχειώνει το παρόν κι υποθηκεύει το μέλλον της. Κάθε τέτοιο πόνημα αποτελεί ένα είδος εξαγνισμού των αμαρτιών του παρελθόντος. "Δεν είχα πατρίδα, μοναδική μου πατρίδα η θάλασσα". Τα ντοκουμέντα, το φωτογραφικό υλικό, η ενδελεχής έρευνα και μελέτη της κοινωνικής-πολιτικής κατάστασης δίνουν το απαιτούμενο βάθος στη γνώση. Κρατώ το χαμόγελο των αγωνιστών. Το βιβλίο του Γιάννη Παντελάκη είναι ότι η ταινία "Γη κι Ελευθερία" του Κεν Λόουτς για τον Κινηματογράφο. Εύχομαι να ταξιδέψει και στο εξωτερικό παρ΄ότι εκεί έχουν γραφτεί αρκετά επί του θέματος.

Μετά απ΄αυτό το ανάχωμα ο Φράνκο παρέμεινε στην εξουσία για 36 ολόκληρα χρόνια (1939-1975) κι αποτέλεσε πυλώνα της Παγκόσμιας Ακροδεξίας (ακόμα και μετά την πτώτη του Χίτλερ) που γέμισε αίμα και πόνο την ανθρωπότητα. Είναι κρίμα όμως αυτούς τους ανώνυμους κι επώνυμους αυθεντικούς αγωνιστές - ήρωες να τους καταπιεί η λησμονιά. Δεν τους αφήνουμε να περάσουν στη λήθη. Μένει παρακαταθήκη αυτό το αρχείο 302 σελίδων. Κι όσα χρόνια κι αν περάσουν το σύνθημα που ποτέ δε θα σβήσει είναι ένα: "Νο pasaran".

πρώτη δημοσίευση DOCtv

Ο Χρυσός Λέοντας της Βενετίας - Ταινία έναρξης στο 62ο ΦΚΘ

 62 ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

4-14/11/2021

To γεγονός, η ταινία που κέρδισε τον Χρυσό Λέοντα στη

Βενετία ανοίγει το 62 ο Φεστιβάλ

Η ταινία Το γεγονός (L’Événement) της γαλλίδας σκηνοθέτιδας Οντρέ Ντιγουάν,

που προκάλεσε αίσθηση στη Βενετία και κέρδισε τον Χρυσό Λέοντα, ανοίγει στο

Ολύμπιον το 62ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, το οποίο θα

διεξαχθεί από τις 4 έως τις 14 Νοεμβρίου.

Μέσα από μια συγκινητική ιστορία πόνου, δύναμης και ελπίδας, η ταινία μιλά

για το αναφαίρετο δικαίωμα του κάθε ανθρώπου να ορίζει τη δική του μοίρα σε

οτιδήποτε αφορά και σχετίζεται με το σώμα και -κατ’ επέκταση- την ψυχή του.

Σε μια εποχή όπου οι αυτονόητες ελευθερίες των γυναικών, όπως το κεκτημένο

δικαίωμα στην άμβλωση, τελούν υπό αμφισβήτηση και πλήττονται βάναυσα, το

φιλμ -δυστυχώς- αποκτά εξαιρετικά επίκαιρες διαστάσεις. Το L’Événement

βασίζεται στο ομότιτλο βιβλίο της Ανί Eρνό, μίας από τις σπουδαιότερες φωνές

της σύγχρονης γαλλικής λογοτεχνίας, η οποία αντλεί την έμπνευσή της κατά

κύριο λόγο από αυτοβιογραφικά στοιχεία.

Η πλοκή επικεντρώνεται μεν στο κοντινό παρελθόν, διαθέτει ωστόσο μια

φρέσκια και μοντέρνα ματιά, που αποφεύγει την παγίδα της νοσταλγικής

επιτήδευσης, αποπνέοντας μια αίσθηση διαχρονικότητας. Η ταινία μάς

μεταφέρει στη Γαλλία της δεκαετίας του ’60, όπου η 23χρονη Αν, μια φέρελπις

φοιτήτρια λογοτεχνίας που διψά να ανακαλύψει τον εαυτό της και να γευτεί τη

ζωή, ανακαλύπτει πως είναι έγκυος. Εγκλωβισμένη σε μια μοίρα που απειλεί να

βάλει φραγή στα όνειρά της, μιας και οι αμβλώσεις είναι παράνομες εκείνη την

εποχή, η Αν έρχεται αντιμέτωπη με ένα οδυνηρό δίλημμα. Είτε θα προχωρήσει

με την εγκυμοσύνη της, εγκαταλείποντας τα σχέδιά της, καθώς και κάθε

υπόνοια ελευθερίας, είτε θα αναζητήσει μια διαφορετική λύση, πέρα από το

αυστηρό γράμμα του νόμου και τις επιταγές της καθεστηκυίας ηθικής.

Φέρνοντας σχεδόν αστραπιαία στο μυαλό το αριστουργηματικό 4 μήνες, 3

εβδομάδες και 2 μέρες του Κριστιάν Μουντζίου, και κινούμενο μακριά από κάθε

υπόνοια διδακτισμού ή μελοδραματισμού, το βραδυφλεγές και χαμηλόφωνο

δράμα της Ντιγουάν ξεδιπλώνει την προσωπική οδύσσεια μιας γυναίκας που

βρίσκεται παγιδευμένη στις Συμπληγάδες μιας κοινωνίας σε σύγχυση.

Παράλληλα, η διεθνής κριτική στολίζει με επαίνους τη νεαρή γαλλορουμάνα

πρωταγωνίστρια Αναμαρία Βαρτολομέι, για μια ερμηνεία γεμάτη υπόκωφη

ένταση και αθέατες αποχρώσεις, που γεννά την αυθόρμητη ενσυναίσθηση.

Η ταινία έναρξης του Φεστιβάλ έρχεται να μας υπενθυμίσει τις πιο

βαρυσήμαντες αλήθειες με τον πλέον συγκινητικό και αβίαστο τρόπο,

αποδεικνύοντας πως ορισμένες φορές η ανθρώπινη ιστορία κινείται

παλινδρομικά. Από τη δεκαετία του ’60 μέχρι σήμερα, πολλά έχουν αλλάξει

προς το καλύτερο. Από τη δεκαετία του ’60 μέχρι σήμερα, πολλά έχουν μείνει

πολύ πιο στάσιμα απ’ όσο θα έπρεπε.

Άγρια Ιστορία για μεγάλα παιδιά

 

Ένα από τα καλύτερα βιβλία που διάβασα μέσα στο καλοκαίρι ήταν το "Άγρια Ιστορία για μεγάλα παιδιά" του Κωστή Παπαϊωάννου που ασχολείται χρόνια με τα ανθρώπινα δικαιώματα και διευθύνει την πρωτοβουλία "ΣΗΜΕΙΟ για την Μελέτη και την Αντιμετώπιση της Ακροδεξιάς". Σε μία εποχή που οι Δημοκρατίες δοκιμάζονται σε παγκόσμια κλίμακα, η νέα Ακροδεξιά καραδοκεί και σε αρκετές χώρες κατέχει την εξουσία (Πολωνία, Ουγγαρία, Βραζιλία, Τουρκία), ενώ σε άλλες φλερτάρει με αυτήν (Γαλλία, Ιταλία). Από τον Φασισμό και τα γεγονότα μεταξύ των 1935-1945 στον μεταφασισμό και το σήμερα. Εξελίσσεται, μεταλλάσσεται, υπερβαίνει τα στενά όρια του όρου. Το βίαιο παρακράτος γίνεται κράτος συχνά μάλιστα μέσα από δημοκρατικές διαδικασίες.

Ως Φασισμός ορίζεται το απόλυτο μέτρο του κακού. Δε νοείται η έννοια δίχως ΒΙΑ κι αυτή μπορεί να είναι ποικιλότροπη. Η ιστορική αναδρομή θεωρώ πως είναι απαραίτητη για την καλύτερη κατανόηση. Ο θυμός κι ο φόβος αποτέλεσαν καύσιμα για την επέλαση του μαύρου. Μέσα σε ένα περιβάλλον κοινωνικής παρακμής, ανισοτήτων, ταπείνωσης και κατατρεγμού οι πολίτες χάνουν σταδιακά την αίσθηση μίας έλλογης πραγματικότητας. Ειδικά στην Ελλάδα το ζήσαμε με τη Χρυσή Αυγή που έφτασε μέχρι το ελληνικό Κοινοβούλιο με την ανοχή του Κράτους. Όσον αφορά τον ρόλο των ελίτ διαχρονικά απέναντι σε αυτό το φαινόμενο μπορούμε πέραν από το βιβλίο να ανατρέξουμε και στο ντοκιμαντέρ του Άρη Χατζηστεφάνου, "ΦΑΣΙΣΜΟΣ Α.Ε.".

Σήμερα ο πόλεμος μαίνεται κυρίως στον κυβερνοχώρο. Στο Διαδίκτυο υπάρχει ένα μεγάλο όπλο που προκαλεί αποσταθεροποίηση. Η διασπορά ψευδών ειδήσεων (fake news). Το ζούμε έντονα σε εποχή πανδημίας. Αληθοφανείς, αλλά παραποιημένες με στόχο τη γενικευμένη σύγχυση. Η αδράνεια δε συγχωρείται. Υπάρχει ο αγώνας του ανθρώπου ενάντια στη λήθη. Φαίνεται όμως πως η μνήμη συνεχώς κονταίνει. Αυτό ανησυχεί ιδιαιτέρως τον συγγραφέα. Όταν συμβαίνει υπάρχει ο μεγάλος κίνδυνος το καθεστώς να ευθυγραμμιστεί με τον λαό μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα. Να υπάρξει μία συλλογική υποταγή που θα οφείλεται μεταξύ παραίτησης και ακραίας απογοήτευσης. Η έλλειψη ελπίδας οδηγεί στην απελπισία. 

Εξαιρετικό ενδιαφέρον έχει η αφήγηση που αφορά την εποχή του Χίτλερ. Ο Ναζισμός ισοδυναμεί με τον όρο Εθνικοσοσιαλισμός (ΝΑtional soZIaliSMUS). Aφορά ακραία φυλετικό ρατσισμό και αντίστοιχα ακραίο αντισημιτισμό. Το συγκεντρωτικό καθεστώς οπτικοποίησε τον Ναζισμό, έκανε την προπαγάνδα Τέχνη. Κάτι ανάλογο συνέβη στην Ελλάδα την εποχή της Χούντας. Ακολούθησαν η καύση των βιβλίων που ισοδυναμούσε με καύση ιδεών. Ο Φασισμός άλλωστε από τη φύση του εχθρεύεται την ελεύθερη νόηση και την κριτική σκέψη. Το τρίπτυχο (Kinder, Kuche, Kirche) αποδίδεται στα ελληνικά ως (παιδιά, κουζίνα, εκκλησία). Αυτή ήταν η θέση της γυναίκας. Αν όμως ανατρέξουμε καλύτερα στις πηγές θα δούμε ότι ο ολοκληρωτισμός κι η θρησκεία δεν πάνε μαζί.

Ο Ναζισμός ασπάζεται παγανιστικές μη χριστιανικές ιδέες. Στο πέρασμα των χρόνων, ειδικά οι ορθόδοξες χώρες όπως η Ελλάδα δημιούργησαν ένα κράμα. Η Ακροδεξιά πορεύεται χέρι χέρι με την Εκκλησία. Αυτό παραμένει ακατανόητο. Δεν προκύπτει ως λογική εξέλιξη. Μοιάζει με έναν βολικό συμβιβασμό. Ιδανικά ως συμπλήρωμα έρχεται το βιβλίο του Johann Chapoutot, "Η Πολιτιστική Επανάσταση του Ναζισμού". Σήμερα έχουμε να κάνουμε και πάλι με φτώχεια, το κράτος πρόνοιας διαλύεται, η ανεργία ταλανίζει και δοκιμάζει τις αντοχές της πλειοψηφίας. Η θεωρία των δύο άκρων "ξεπλένει" ακόμα την Α.Δ.

Την ίδια ώρα αυτή καταφέρνει με τα σύγχρονα μέσα της να "απανθρωποιεί". Νομοτελειακά οδηγεί στην πολιτική τύφλωση. Φαντάζει αναπόφευκτο κάτι που μέχρι χθες ήταν αδιανόητο. Αρκετοί ακόμα και σήμερα αρνούνται να τραβήξουν την κουρτίνα όπως και στο παρελθόν κατά την εξόντωση (Shoah:ολοκληρωτική καταστροφή) της εβραϊκής κοινότητας. Μένει μία "συγγνώμη" του Γιάννη Μπουτάρη πρώην δημάρχου της Θεσσαλονίκης ως ελάχιστος φόρος τιμής. Η αποσιώπηση αυτών των εγκλημάτων μας καθιστά συμμέτοχους. Επομένως σε κάθε "Viva la muerte" (Zήτω ο Θάνατος), πρέπει να είμαστε έτοιμοι να απαντήσουμε "No Pasaran" (Δε θα περάσει).

πρώτη δημοσίευση DOCtv

Το Άλλο Τώρα

 Τον Ιούλιο του 2021 κυκλοφόρησε στα ελληνικά από τις Εκδόσεις Πατάκη το νέο βιβλίο του Γιάννη Βαρουφάκη, "Το Άλλο Τώρα" (Another Round). Το διάβασα ήδη από την πρώτη εβδομάδα και περίμενα υπομονετικά να αντικρίσω σε κάποιο Μέσο δύο λόγια γι΄αυτόν τον εναλλακτικό δρόμο που προτείνει έμμεσα ο πρώην υπουργός Οικονομικών με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και νυν αρχηγός του Μέρα25 που συμμετέχει στο ελληνικό κοινοβούλιο. Σιγή. Αποφάσισα επομένως να κάνω την αρχή. Μετά το "Αήττητοι Ηττημένοι" που περιγράφει άριστα την κατάσταση που επικρατεί ακόμα και σήμερα στην ταλαίπωρη Ευρωζώνη, περνάμε σε ένα μυθιστόρημα με διαφορετικό χαρακτήρα.

Από μόνο του αυτό το γεγονός αποτελεί έναν πρώτο αιφνιδιασμό. Συγχέει τη σύγχρονη πραγματικότητα με την μυθοπλασία και μας ταξιδεύει σε έναν δικό του κόσμο. Η Εύα από την Αμερική, η Άιρις από την Αγγλία κι ο Κώστας από την Κρήτη που κατοικεί στον Σαν Φρανσίσκο της Καλιφόρνια είναι οι τρεις πρωταγωνιστές στο κάδρο των γεγονότων. Άνθρωποι που γνωρίζουν τον Γιάγκο. Έχουν περάσει ένα μικρό ή μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους μαζί του κι έχουν μοιραστεί προσωπικές ήττες και ματαιώσεις ενός διαχρονικού αγώνα. Παρά τον πληγωμένο τους εγωισμό και τη διαφορετική ιδεολογική προέλευση, τους ενώνει ένας κοινός κώδικας αξιών κι ηθικής. Η λέξη κλειδί είναι ίσως η ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΑ.

Στο παράλληλο σύμπαν παύει να υφίσταται η ποσοτικοποίηση των ανθρώπων. Τη βιώνουμε σήμερα καθημερινά με τα δεδομένα της πανδημίας. Εκεί περνάμε σε μία οικονομία της Δημοκρατίας όπως την αποκαλεί ο Κώστας, "Ένα άτομο, μία μετοχή,  μία ψήφος". Ο θεσμός της τράπεζας μοιάζει παρωχημένος, οι σημερινοί κολοσσοί της Big-Tech, oι GAFAM περνούν στο πάνθεον της Ιστορίας. Ένα όνειρο, μία ουτοπία ή μήπως υπήρχε διαφορετική στροφή; Ο ίδιος ο συγγραφέας τονίζει στο Guardian πως με το έργο του αυτό θέλει να δώσει σάρκα κι οστά σε ένα μοντέλο απέναντι στον χρηματοπιστωτικό καπιταλισμό. Αυτό είναι που γεννά ένθερμους θαυμαστές και φανατικούς εχθρούς σε παγκόσμια κλίμακα.

Το βιβλίο βρίθει αναφορών σε σημαίνοντα πρόσωπα από την αρχαιότητα μέχρι το σήμερα. Ο Οδυσσέας, ο Σωκράτης, ο Θουκυδίδης, ο Πλάτωνας ("Θα ήθελα να ανοίξω τα μάτια του κόσμου σε πράγματα εφικτά που δεν μπορούν να τα δουν δίχως καθοδήγηση"), ο Σαίξπηρ, ο Κιούμπρικ και τo Dr Strangelove, ο Κεν Λόουτς με το "Γη κι Ελευθερία", ο Όρσον Γουέλς κι ο Πολίτης Κέιν, ο Όσκαρ Ουάιλντ: "ο άνθρωπος γνωρίζει τα πάντα για τις τιμές και απολύτως τίποτα για τις αξίες". Πόσο επίκαιρο! Τα λιοντάρια όμως καθοδηγούνται από γαϊδάρους (Lions led by donkeys), μία φράση που έμεινε στη βρετανική ιστορία εξαιτίας των τραγικών απωλειών στον Α΄Παγκόσμιο πόλεμο.

Εδώ η επιστήμη κι η τεχνολογία συνεργάζονται με άξονα το κοινό καλό. Η βιοτεχνολογία κι η τεχνητή νοημοσύνη δημιουργούν δικλείδες ασφαλείας. Ο άνθρωπος που γίνεται πρωτεργάτης της πρωτοβουλίας τυχαίνει να ζει στο μέρος του κόσμου που συνυπάρχουν οι πλουσιότεροι κι οι πιο εξαθλιωμένοι άνθρωποι που μπορεί να φανταστεί κανείς. Όλη αυτή η οικονομική και κοινωνική ανισότητα ενεργοποιεί τα αντανακλαστικά του και τον εμπνέει. Οι "πειρατές" ή αν θέλετε τεχνο-αντάρτες βοηθούν στην ταχύτερη μετάβαση. Ο πόλεμος περνάει πλέον στον κυβερνοχώρο. Οι παραδοσιακές παρατάξεις χάνονται στο πέρασμα του χρόνου. Ο αναγνώστης αρχίζει να ελπίζει.

Ο Αλφόνσο Κουαρόν χαρακτηρίζει το βιβλίο "οραματικό, προκλητικό, καινοτόμο", ο Μπράιαν Ίνο "έργο-ορόσημο", ο Owen Jones (Guardian) το συστήνει ανεπιφύλακτα στον καθένα. Η Ναόμι Κλάιν, ο Άνταμ Τουζ, ο Σλάβοϊ Σίζεκ αποθεώνουν τον Έλληνα οικονομολόγο και πολιτικό για την οξυδέρκειά του. "Ποια ήταν η πρώτη φορά που η οικονομική ισχύς αποκολλήθηκε από την πολιτική εξουσία; Από το "There is no Alternative" περνάμε στο "That Astonishingly There Is An Alternative". Τι άλλο μπορούσε επομένως να γίνει από το Φθινόπωρο του 2008 εκτός από αυτό που ζήσαμε;

πρώτη δημοσίευση DOCtv

Annette

 

Πέρασε περίπου μία δεκαετία από την τελευταία προσπάθεια του Γάλλου Λεός Καράξ, "Ηoly Motors" (2012). Το "Annette" είναι η έκτη του μεγάλη μήκους δουλειά, πρώτη αγγλόφωνη κι αποτέλεσε την ταινία έναρξης του πρόσφατου Φεστιβάλ των Καννών. Τιμήθηκε με το Βραβείο καλύτερης Σκηνοθεσίας, ενώ αντίστοιχα για την μουσική τους βραβεύτηκαν οι Ron και Russel Μael (Sparks). Στους τελευταίους άνηκε μάλιστα η ιδέα του album "Αnnette". Ο σκηνοθέτης όμως ήρθε να απογειώσει το θέαμα με όπλα του την εικόνα, τον ήχο και την ένταση.

Ένας ανερχόμενος stand-up κωμικός και μία εξελίξιμη σοπράνο συναντιούνται στο Λος Άντζελες. Το κάρμα τους φέρνει κοντά κι η έκρηξη έρχεται ως φυσικό επακόλουθο. Σύντομα ο έρωτάς του θα εξελιχθεί σε αγάπη κι ως καρπός θα προκύψει μία όμορφη κορούλα. Από εκείνο το σημείο όμως αρχίζουν τα προβλήματα. Η εμπιστοσύνη κλονίζεται. Η ισορροπία χάνεται. Η σχέση του ζευγαριού δοκιμάζεται σε διάφορα επίπεδα. Η καριέρα του Χένρυ Μακχένρυ κάνει τη διαδρομή από την άνοδο στην πτώση και γνωρίζει τις συνέπειες των επιλογών του. Για να το διαχειριστεί οδηγείται σε καταχρήσεις. Την ίδια στιγμή η Αν Ντεφρανού Καλπάζει προς την κορυφή του κόσμου. Μία ιστορία που ως έναν βαθμό θυμίζει αυτή του "A Star is Born".

Οι καταγγελίες που φέρνουν συνειρμικά στο μυαλό το κίνημα #MeToo αποτελούν μία έμμεση προοικονομία για όσα θα ακολουθήσουν. Ένα τραγικό γεγονός θα στοιχειώνει για πάντα τον πρωταγωνιστή όσο κι αν θέλει να ξεχάσει, όσο κι αν θέλει να πείσει τον εαυτό του πως ήταν ατύχημα. "Θα γίνω όμως ξανά άξιος να αγαπηθώ"; Η απάντηση θα έρθει στην τελευταία κυριολεκτικά σκηνή. Μέχρι εκεί θα μεσολαβήσουν αρκετά γεγονότα. Η αποσιώπησή τους δίνει παράταση ζωής σε έναν "βαθιά άρρωστο" άνθρωπο. Η αλήθεια κι ο δρόμος για την απόδοση της δικαιοσύνης θα λάμψει μόνο στην τελευταία παράσταση της Annette.

Το ξεκίνημα είναι ιδιαίτερα δυναμικό. Ένας ύμνος στην μουσική. Κερδίζει τον θεατή. Αποκαλύπτεται το τρίγωνο που θα διαδραματίσει σπουδαίο ρόλο στην εξέλιξη. To "We Love Each Other so Much" κυριαρχεί. Περίπου στην μέση και μετά τη γέννηση της μικρής Annette υπάρχει μία "κοιλιά" που ενδέχεται να κουράσει, ωστόσο το φινάλε αποζημιώνει τους πιστούς που αναμένουν η αλήθεια να λάμψει. Μη ξεχνάτε πως μιλάμε για έργο 160 λεπτών με διαδοχικές ανατροπές. Επομένως ίσως είναι και φυσιολογική αυτή η αυξομείωση στη δυναμική.

Οι στιγμές, η φωτογραφία, οι εναλλαγές οδηγούν σε μία ΑΒΥΣΣΟ. Αυτή που τόσο φοβάται να αντικρύσει ο καταπέλτης ερμηνευτικά Άνταμ Ντράιβερ. Για μία ακόμα φορά καλείται να διαχειριστεί μία κρίση γάμου αυτή τη φορά έχοντας δίπλα την Μαριόν Κοτιγιάρ κι όχι τη Σκάρλετ Γιόχανσον (Ιστορία Γάμου). Η δεινότητά του τον κατατάσσει στους κορυφαίους ηθοποιούς της εποχής. Η ταινία ξεκινάει ως love story, τείνει στην μαύρη κωμωδία, εξελίσσεται τελικά όμως σε μία τραγωδία. Τόσο εσωτερική, όσο και στην ουσία της υπόθεσης. Η ακροβασία με το μεταφυσικό είναι επίσης ακόμα ένα στοιχείο που αξίζει να τονιστεί.

Καθ΄όλη τη διάρκεια του ιδιαίτερου αυτού μιούζικαλ ο πρωταγωνιστής μοιάζει να προσπαθεί να λυτρώσει τη ψυχή του. Άλλοτε γεμίζοντάς την συναισθήματα, άλλοτε επιζητώντας το χειροκρότημα του κόσμου κι άλλοτε αναζητώντας την εξιλέωση, τον εξαγνισμό των αμαρτιών του. Είναι όμως ένας δρόμος γεμάτος εμπόδια, ματαιώσεις, θυσίες, απογοητεύσεις. Για τα περισσότερα μάλιστα την μεγαλύτερη ευθύνη, αν όχι την απόλυτη έχει ο ίδιος. Τίποτα όμως δεν μπορεί να σταματήσει το τραγούδι στη ζωή. Ακόμα κι πιο μεγάλη λύπη κι η πιο σκληρή ήττα.

Το παιδί και το ποδήλατο

 

Το έργο των αδελφών Νταρντέν παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον, καθώς πάντα στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος τοποθετούν τον άνθρωπο. Πριν από λίγο καιρό πρεμιέρα στα θερινά έκανε το "Aνάμεσά μας". Μία ταινία που είχαμε παρακολουθήσει στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης τον Νοέμβριο του 2019. Σήμερα όμως ανατρέχω σε ένα παλαιότερό τους έργο, "Το παιδί και το ποδήλατο" (2011) που τιμήθηκε στις Κάννες (Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής) ως μία αποθέωση της σχέσης των ανθρώπων που έγιναν ένα μέσα από μία σειρά έντονων δοκιμασιών.

Ο Σιρίλ αναζητά επίμονα τον πατέρα του, ελπίζει σε μία ζεστή αγκαλιά και προσπαθεί να ζήσει όπως τα άλλα παιδιά της ηλικίας του. Αυτός όμως έχει ζυγίσει τα δεδομένα κι έχει πάρει τις αποφάσεις του. Στον δρόμο του τυχαία θα βρεθεί η Σαμάνθα. Το ποδήλατο γίνεται κινητήριος μοχλός της εξέλιξης της πλοκής. Η συνύπαρξή τους κάθε άλλο παρά εύκολη είναι. "Φροντίστε τον εσείς". Μετάθεση της ευθύνης. Δεν της μένει επιλογή από το να σηκώσει το βάρος. Oι πειρασμοί για τον νεαρό μεγάλοι. Το μόνο εύκολο να χάσει τον δρόμο, να παρασυρθεί, να βρεθεί παραπλανημένος, μπλεγμένος και τελικά να χάσει το τρένο της ζωής.

Αυτήν ακριβώς τη δυσκολία κοινωνικοποίησης σε συνδυασμό με την παιδική αφέλεια εκμεταλλεύονται οι επιτήδειοι. Ποντάρουν στην αμφιβολία, στη βαθιά τραυματισμένη ψυχή του. Δίνουν ψεύτικα κίνητρα και προσπαθούν να επωφεληθούν. Μέσα σε αυτό το χαοτικό τοπίο που διαμορφώνεται ξεχωρίζει η μορφή της Σαμάνθα. Το μητρικό της φίλτρο ξυπνάει. Δε δέχεται συμβιβασμούς, πόσο μάλλον εκβιασμούς. Οι ηθικές της αξίες την οδηγούν ως πυξίδα σε ένα δύσβατο μονοπάτι. Η βία εκφράζεται με ποικίλους τρόπους, οι πρωταγωνιστές καλούνται να μείνουν δυνατοί και να επιβιώσουν. 

Το αίσθημα της απόρριψης όμως έχει δημιουργήσει μία τεράστια πληγή. Πολύ μεγαλύτερη από κάθε σωματικό τραύμα. Ο πιτσιρικάς μπορεί να αντέξει τα πάντα. Αποδεικνύεται στην πράξη. Είναι σκληρό καρύδι. Για καλή του τύχη την κρίσιμη στιγμή θα πάρει τη σωστή απόφαση. Η ανάδοχος θα πληρώσει το τίμημα των "αμαρτιών" του παρελθόντος, θα πάρει την μεγάλη ευθύνη κι είναι σίγουρη για την επιλογή της έχοντας καθαρή τη συνείδησή της. Ένα φιλί και μία "συγγνώμη" της έχουν δώσει το μέγιστο κίνητρο να συνεχίσει τη διαδικασία με τεράστιο προσωπικό κόστος.

Οι αδελφοί Νταρντέν εστιάζουν σε ανθρώπινα πορτραίτα μακριά από τον υλικό ευδαιμονισμό που κυριαρχεί. Το έργο τους αποκτά διαχρονική αξία, ειδικά όσο περνούν τα χρονιά κι η ανθρωπιά χάνεται. Αυτό είναι το πραγματικό μας πρόσωπο. Έρχονται να μας το θυμίσουν σε κάθε ευκαιρία. Οι θεατές γίνονται κοινωνοί των ταινιών τους, κομμάτι τους. Συμμετέχουν, ευαισθητοποιούνται, ΣΚΕΦΤΟΝΤΑΙ. Το σημαντικότερο ίσως μυστικό της επιτυχίας: Η διάρκεια. Ποτέ δεν κουράζουν, ποτέ δε ξεπερνούν τα όρια.

Το φινάλε απροσδόκητο δοκιμάζει τις αντοχές μας. Μένει η αίσθηση της απόδρασης, η νεανική ορμή, η ανάγκη της συντροφικότητας. Μία ευαίσθητη ιστορία με σαφή κοινωνική χροιά που ξεπερνάει πρόσωπα και σύνορα. Σίγουρα δίπλα μας υπάρχουν αντίστοιχες περιπτώσεις. Οφείλουμε να είμαστε υποψιασμένοι και να έχουμε την ενσυναίσθηση να αντιληφθούμε και να δράσουμε, σώζοντας στην πραγματικότητα μία ζωή. Αυτό είναι το μεγαλύτερο δίδαγμα του σινεμά των Νταρντέν.

Από το "Δόγμα του Σοκ" ... "Στις Φλόγες"

 H Ναόμι Κλάιν είναι Καναδή δημοσιογράφος, διανοούμενη, συγγραφέας κι ακτιβίστρια. Από το 2007 και το "Δόγμα του ΣΟΚ" εξηγεί και παράλληλα προειδοποιεί την ανθρωπότητα για όσα συνέβησαν κι όσα έρχονται να μας συναντήσουν αντίστοιχα. Κάθε κρίση και μία ευκαιρία για το κεφάλαιο και τους δυνατούς. Ο αγώνας της τιτάνιος. Η προσωπικότητά της ακέραιη (α). Αποτέλεσε μία από τις πρώτες που υποστηρίξαν το "Green New Deal" και καθημερινά για κακή μας τύχη δικαιώνεται. Το έργο της συγκινεί κι εμπνέει ολόκληρες γενιές. Μία φωνή που είναι αποφασισμένη να αφυπνίσει συνειδήσεις με κάθε κόστος.

Κατάλληλη αφορμή για το συγκεκριμένο θέμα δόθηκε από το γεγονός ότι η θερμοκρασία στο Λίτον του Καναδά άγγιξε τους 49,5 βαθμούς Κελσίου και τουλάχιστον 130 άνθρωποι βρήκαν τραγικό θάνατο την πρώτη ημέρα του Ιουλίου. Οι συνέπειες της κλιματικής κρίσης είναι ραγδαίες. Αρκετοί πίστεψαν πως με τον αναγκαστικό εγκλεισμό έγινε ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Μάταια. Ο πλανήτης εκπέμπει SOS περισσότερο από ποτέ. Οι ώρες είναι δραματικές. Εκφράζονται φόβοι όχι για το 2100, όχι για το 2050, όχι για το 2025, για το σήμερα, για το τώρα. Στην πρώτη γραμμή της επαγρύπνησης βρίσκεται η Κλάιν.

Πέρυσι περίπου τέτοιο καιρό κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Κλειδάριθμος το τελευταίο της βιβλίο με τίτλο "Στις Φλόγες". Ένα προσωπικό σημείωμα που προμηνύει την καταστροφή. "Το σπίτι μας φλέγεται". Είχε προηγηθεί το θεμελιώδες έργο: "Αυτό αλλάζει τα πάντα: Καπιταλισμός εναντίον Κλίματος (2014), αλλά και το "ΟΧΙ δεν είναι αρκετό" (2018). Τώρα όμως πρέπει να επικεντρωθούμε στο περιβάλλον και σε μία συλλογική προσπάθεια. Η Κίνα έκανε κάποια βήματα. Η εκλογή του Τζο Μπάιντεν και το πρώτο εξάμηνο παρουσίας του στον Λευκό Οίκο δίνουν ελπίδα για την επιστροφή τουλάχιστον στους όρους της συμφωνίας του Παρισιού. Ο χρόνος πιέζει όμως πλέον ασφυκτικά.

Συνηθίζουμε να λέμε πως αν η φωτιά δε φτάσει στην πόρτα μας σπάνια ευαισθητοποιούμαστε. Τώρα είναι ήδη εδώ. Από τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής μέχρι τη Νέα Ζηλανδία, από την Αφρική μέχρι την Ασία και φυσικά σε ολόκληρη την Ευρώπη. Οι κοινωνικές ανισότητες εντείνονται ως απόρροια κι αυτού του γεγονότος. Όλο αυτό συνδέεται άρρηκτα και με το προσφυγικό. Οι υποθέσεις είναι αλληλένδετες. Σε λίγο καιρό πολλές περιοχές θα καταστούν ακατοίκητες. Σε αυτόν τον αγώνα υπάρχουν επιφανείς σύμμαχοι όπως ο ιδιοκτήτης της Microsoft, Μπιλ Γκέιτς κι αρνητές του προβλήματος με πρωτοστάτη τον Ντόναλντ Τραμπ.

Όλα αυτά μπορεί να μην παίρνουν έκταση στον ελληνικό τύπο, αλλά σπουδαίες προσωπικότητες όπως ο Νόαμ Τσόμσκι, ο Κεν Λόουτς, η Γκρέτα Τούνμπεργκ κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου σε κάθε ευκαιρία. Στη δική μας ήπειρο κύριος εκφραστής αυτού του ρεύματος τείνει να γίνει το DiEM25 του Γιάννη Βαρουφάκη. Παράλληλα στη Γερμανία βρισκόμαστε στην κούρσα διαδοχής της Άνγκελα Μέρκελ κι εκεί κεφάλι φέρεται να έχει πάρει η Αnnalena Βaerbock, δηλαδή η υποψήφια την Πράσινων. Όλο αυτό που συντελείται είναι κάτι αναγκαίο που δεν μπορεί να περιμένει. "Η κλιματική αλλαγή βάζει βόμβα στα θεμέλια του ιδεολογικού οικοδομήματος στο οποίο στηρίζεται ο σύγχρονος συντηρητισμός.

Σε μία εποχή που το lifestyle καλλιεργεί τις περισσότερες φορές λανθασμένα πρότυπα, έρχεται η στιγμή να αναλογιστούμε πως η πολύπλευρη κρίση μας οδηγεί νομοτελειακά σε κάτι που υπερβαίνει τον παράγοντα άνθρωπο. Μία πρώτη γεύση του τι θα ακολουθήσει τα επόμενα χρόνια πήραμε με την πανδημία. Ζητούμενο είναι να ζήσουμε, να επιβιώσουμε, όσο μακάβριο κι αν ακούγεται. Στον δρόμο για αυτήν την παγκόσμιο ανατροπή των συσχετισμών απαιτούνται ευρείες συνεργασίες με φόντο τη ζωή, γιατί αν πεθάνουμε τι σημασία θα έχουν ποια τα χρήματα;

πρώτη δημοσίευση DOCtv